Kod odpadu 15 01 02 – opakowania z tworzyw sztucznych-klasyfikacja, ewidencja w BDO, magazynowanie i najczęstsze błędy 

Co oznacza kod 15 01 02? 

Kod 15 01 02 – 15 01 02 to jeden z najczęściej występujących kodów odpadów w Polsce, obok takich jak 15 01 01 (opakowania z papieru i tektury) czy 20 03 01 (zmieszane odpady komunalne). Można śmiało powiedzieć, że to kod „pierwszego kontaktu” z gospodarką odpadami dla większości firm. 

Wynika to z prostego faktu: praktycznie każda działalność generuje odpady opakowaniowe z tworzyw. Magazyn i produkcja — folia stretch z palet przychodzących codziennie z każdą dostawą. Handel — opakowania zbiorcze po towarze. Biuro — folie, wypełniacze, opakowania po materiałach eksploatacyjnych. Nawet mały punkt usługowy coś rozpakowuje. Dlatego 15 01 02 pojawia się w ewidencji BDO ogromnej większości wytwórców odpadów i jest jednym z pierwszych kodów, o które pytają firmy odbierające odpady przy podpisywaniu umowy. 

Co kwalifikuje się do kodu 15 01 02? 

Kluczowe kryterium brzmi: odpad musi być opakowaniem w rozumieniu ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi – czyli wyrobem służącym do przechowywania, ochrony, przewozu lub prezentacji produktów. Do 15 01 02 zaliczymy w szczególności: 

• folię stretch i folię termokurczliwą po rozpakowaniu palet; 

• puste butelki i kanistry PET/HDPE po produktach nienależących do niebezpiecznych (np. po wodzie, płynach spożywczych, nawozach nieklasyfikowanych); 

• wiadra, beczki i pojemniki z tworzyw po surowcach obojętnych; 

• taśmy spinające PP/PET, przekładki i wypełniacze z tworzyw, styropian opakowaniowy (EPS); 

• worki big-bag z polipropylenu (o ile nie zawierały substancji niebezpiecznych); 

• skrzynki, palety i kształtki transportowe z tworzyw sztucznych. 

Czego NIE klasyfikować jako 15 01 02 – najczęstsze błędy 

Błędna klasyfikacja to najczęstsze uchybienie wykrywane podczas kontroli WIOŚ. Trzy sytuacje wymagają szczególnej uwagi: 

• Opakowania po substancjach niebezpiecznych (np. po farbach, rozpuszczalnikach, olejach, kwasach, środkach ochrony roślin) lub zanieczyszczone ich pozostałościami to kod 15 01 10* – odpad niebezpieczny, z zupełnie innym reżimem magazynowania, ewidencji i transportu. Decyduje zawartość, a nie materiał: ta sama butelka HDPE może być odpadem 15 01 02 albo 15 01 10* w zależności od tego, co w niej było i czy została skutecznie oczyszczona; 

• Tworzywa sztuczne niebędące opakowaniami – np. odpady poprodukcyjne z przetwórstwa (07 02 13), tworzywa z budowy i rozbiórki (17 02 03) czy zużyte elementy maszyn – nie mogą trafiać do 15 01 02 tylko dlatego, że „to też plastik”; 

• Tworzywa z selektywnej zbiórki bytowej w części socjalnej zakładu mają charakter odpadu komunalnego (20 01 39) i co do zasady odbiera je system gminny – nie należy ich mieszać ze strumieniem 15 01 02 z działalności. 

Ewidencja odpadu i BDO 

Wytwórca odpadu 15 01 02 prowadzi ewidencję w systemie BDO (baza danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami): na bieżąco kartę ewidencji odpadu (KEO), a przy każdym przekazaniu odpadu – kartę przekazania odpadu (KPO), wystawianą przed rozpoczęciem transportu. Odpad wolno przekazać wyłącznie podmiotowi posiadającemu odpowiednie zezwolenie (na zbieranie lub przetwarzanie) i wpis do rejestru BDO. Do 15 marca każdego roku składa się roczne sprawozdanie o wytworzonych odpadach. 

Istotne ułatwienie: zgodnie z rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 23 grudnia 2019 r. w sprawie rodzajów odpadów i ilości odpadów, dla których nie ma obowiązku prowadzenia ewidencji, odpad 15 01 02 jest zwolniony z ewidencji do 0,5 Mg (500 kg) rocznie. Małe firmy – np. biura czy punkty usługowe – które nie przekraczają tego progu i nie wytwarzają innych odpadów objętych ewidencją, nie muszą z tego tytułu rejestrować się w BDO. Uwaga: limit dotyczy każdego kodu osobno i trzeba umieć wykazać, że nie został przekroczony. 

Magazynowanie i wymagania praktyczne 

Odpady 15 01 02 magazynuje się zgodnie z rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowych wymagań dla magazynowania odpadów: w wyznaczonym, oznakowanym miejscu (etykieta z kodem i nazwą odpadu przy pojemnikach/boksach), w sposób zapobiegający rozwiewaniu i zanieczyszczeniu środowiska, przez okres nie dłuższy niż 3 lata (magazynowanie w ramach zbierania – 1 rok). Z punktu widzenia BHP i ppoż. warto pamiętać, że sprasowana folia i tworzywa to materiał palny o dużej gęstości obciążenia ogniowego – miejsce magazynowania powinno być uwzględnione w ocenie zagrożenia pożarowego, oddalone od źródeł ciepła i wyposażone w podręczny sprzęt gaśniczy, a obsługa prasy belującej powinna mieć instrukcję BHP i przeszkolenie stanowiskowe. 

Co się dzieje z odpadem dalej – recykling i ROP 

Opakowania z tworzyw sztucznych to strumień o rosnącym znaczeniu gospodarczym. Czysta, jednorodna folia LDPE czy butelki PET mają wartość rynkową i odbiorcy często płacą za nie wytwórcy – warto więc segregować frakcje u źródła (folia osobno, PET osobno, big-bagi osobno), bo zmieszany strumień traci na wartości albo wręcz trzeba dopłacać do jego odbioru. Dla firm wprowadzających produkty w opakowaniach na rynek (nie mylić z samym wytwarzaniem odpadu!) obowiązują ponadto wymogi ustawy o gospodarce opakowaniami: zapewnienie wymaganych poziomów recyklingu, opłata produktowa w razie ich nieosiągnięcia, opłata na publiczne kampanie edukacyjne oraz sprawozdawczość w BDO. System ten będzie zaostrzany w ramach wdrażania rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP) i unijnego rozporządzenia opakowaniowego PPWR, które wprowadza m.in. obowiązkowe poziomy recyklatu w opakowaniach. 

Sankcje za nieprawidłowości 

Za gospodarowanie odpadami niezgodnie z przepisami grożą administracyjne kary pieniężne z ustawy o odpadach – m.in. za brak wpisu do rejestru BDO, nieprowadzenie ewidencji lub prowadzenie jej nierzetelnie, przekazanie odpadów podmiotowi bez uprawnień czy magazynowanie niezgodne z wymaganiami. Kary wymierza WIOŚ, a ich wysokość może sięgać od 1 000 zł do nawet 1 000 000 zł. Odpowiedzialność za odpad kończy się dopiero z chwilą przekazania go uprawnionemu odbiorcy, dlatego weryfikacja zezwoleń kontrahenta (numer rejestrowy BDO, zakres decyzji) powinna być stałym elementem procedury zakupowej. 

Zestawienie najważniejszych informacji 

Podsumowanie 

Kod 15 01 02 wydaje się „bezpieczny” i banalny – i właśnie dlatego bywa lekceważony. Tymczasem to na nim najłatwiej popełnić kosztowne błędy: zaklasyfikować pod niego zaolejone kanistry, przekroczyć limit zwolnienia z ewidencji albo oddać folię odbiorcy bez uprawnień. Dobrze zorganizowana gospodarka tym odpadem – segregacja u źródła, poprawna klasyfikacja na granicy z kodem 15 01 10*, rzetelna ewidencja w BDO i zweryfikowany odbiorca – to nie tylko spokój podczas kontroli, ale często również realny przychód zamiast kosztu. 

• Facebook
• Instagram
• LinkedIn
• TikTok